Güney’den Kritik Uyarı: “Aşırı Sıcaklar Hayati Tehlike Oluşturabilir”

Ünye İlçe Sağlık Müdürü Uzm. Dr. Yusuf Güney, artan hava sıcaklıklarının insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerek, sıcak çarpmasından isiliğe kadar pek çok önemli konuda hayat kurtaran uyarılarda ve ilk yardım bilgilerinde bulundu.

Güneş ve Sıcak Çarpması Hayati Risk Taşıyor

Sıcak çarpmasının, aşırı sıcağa maruz kalma sonucu vücut ısısını ayarlayan terleme mekanizmasının bozulmasıyla ortaya çıkan ve hayati tehlike arz eden bir durum olduğunu vurgulayan Uzm. Dr. Yusuf Güney, şu bilgileri aktardı:

Hızlı Vücut Isısı Artışı: Vücut ısısı 10-15 dakika içinde 40-41 derece ve üzerine çıkabilir. Acil tedavi edilmezse kalıcı hasara veya ölüme yol açabilir.

Belirtiler: Ateşin 39.4 derece üzerinde olması, derinin kuru, kırmızı ve sıcak olması (terleme olmaması), bulantı, kusma, baş ağrısı, baş dönmesi, görme netliğinde bozulma ve komaya kadar gidebilen şuur bulanıklığı veya kaybı.

İlk Yardım Kuralları:

Kişi hemen serin ve hava akımı olan bir yere alınmalı.

Sıkı giysileri gevşetilmeli, soğuk su veya vantilatör/klima gibi soğutucularla vücut ısısı düşürülmeye çalışılmalı.

Kesinlikle içecek verilmemeli.

Derhal 112 acil sağlık hizmetlerinden destek istenerek en yakın sağlık kuruluşuna sevk edilmeli.

Sıcak Bitkinliği ve İlk Yardım

Sıcak bitkinliğinin uzun süreli aşırı sıcak ve yetersiz sıvı alımına bağlı su ve tuz kaybından kaynaklandığını belirten Dr. Güney; yaşlılar, hipertansiyon hastaları ve güneş altında çalışanlarda bu durumun daha sık görüldüğünü ifade etti.

Sıcak Bitkinliğinin Belirtileri: Aşırı terleme, yorgunluk, halsizlik, bayılma hissi, nabız hızlanması, ateş yükselmesi. Deri soğuk ve nemli, nabız hızlı ve zayıf, solunum hızlı ve yüzeyseldir; şuur ise açıktır. Güneş çarpmasına göre daha hafif seyreder ve hayati tehlike taşımaz.

Ne Yapılmalı? Serin bir yerde istirahata alınan hastanın giysileri gevşetilir, sırtüstü yatırılarak bacakları yükseltilir. Islak havlu veya bezle serinletilir. Bol miktarda sıvı, özellikle tuzlu ayran içirilir. Yaklaşık 1 saat içinde genel durum düzelmezse mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Güneş Yanıkları ve Doğru Bilinen Yanlışlar

Güneş yanıklarının uzun süreli güneş ışığına maruz kalmakla meydana geldiğini belirten Uzm. Dr. Yusuf Güney, yanık derinin kızarık, ağrılı ve aşırı derecede sıcak olduğunu belirtti.

Ne Zaman Hastaneye Başvurulmalı? Etkilenen kişide ateş, bül (su toplanması) ve şiddetli ağrı varsa ya da hasta 1 yaşından küçükse vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna gidilmelidir.

Korunma ve Bakım: Güneş ışığına maruz kalmaktan kaçınılmalı, yanık bölgeler soğuk su ile silinmeli ve nemlendirici tıbbi losyonlar sürülmelidir.

Önemli Uyarı: Halk arasında sıkça yapılan yağ, salça, yoğurt ve diş macunu gibi maddeler kesinlikle sürülmemeli ve su toplayan büller patlatılmamalıdır.

Sıcak Krampları ve İsilik (Sıcak Döküntüsü)

Sıcak Krampları: Aşırı fiziksel aktivite ve terlemeye bağlı hızlı su ve tuz kaybı kaslarda kramplara neden olur. Genellikle karın, bacak ve kol kaslarında ağrılı spazmlar şeklinde görülür. Aktivite durdurulmalı, kişi serin bir yere oturtularak meyve suyu veya mineralli içecek almalıdır. Kramptan sonra en az birkaç saat fiziksel aktiviteden uzak durulmalı, 1 saat içinde geçmezse sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Sıcak Döküntüsü (İsilik): Sıcak ve nemli havalarda aşırı terlemeye bağlı derinin tahrişidir. Her yaşta görülmekle birlikte sıklıkla bebeklerde boyun, göğüs ve dirsek iç yüzü gibi kıvrım yerlerinde küçük kızarıklıklar şeklinde kendini gösterir. Kızarık bölgeler kuru tutulmalı, ortam daha serin ve az nemli hale getirilmelidir.